نویسنده: زهرا گوهری دزفولی
پرسش و پاسخ: زنجبیل برای دیابت خوبه
پرسش: زنجبیل قند رو میبره بالا یا پایین؟. خوردن زنجبیل برای دیابت خوبه؟
این پرسش توسط یکی از مراجعین کتونیا در تالار گفتگوی کتونیا مطرح شده است.
پاسخ
زهرا گوهری دزفولی، کارشناس ارشد تغذیه ورزشی (شماره نظام پزشکی: ت-۱۱۰۷۰):
زنجبیل (Ginger) یکی از گیاهان دارویی پرکاربرد است که به خواص ضدالتهابی، آنتیاکسیدانی و کمک به بهبود عملکرد سیستم گوارشی شناخته شده است. دربارهی تأثیر زنجبیل بر قند خون، یافتههای علمی نشان میدهد که:
زنجبیل معمولاً قند خون را کاهش میدهد، نه افزایش.
تحقیقات مختلفی نشان دادهاند که زنجبیل میتواند به کاهش قند خون ناشتا و HbA1c (شاخص کنترل قند خون در بلندمدت) کمک کند، مخصوصاً در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲.
مکانیسمهای احتمالی اثر زنجبیل بر قند خون:
- افزایش حساسیت به انسولین
- افزایش برداشت گلوکز توسط سلولها
- کاهش جذب گلوکز در روده
- کاهش التهاب و استرس اکسیداتیو (که با دیابت مرتبط است)
چند مطالعه مهم:
- مطالعهای در سال 2015 نشان داد که مصرف 2 گرم پودر زنجبیل به مدت 12 هفته باعث کاهش معنیدار در قند خون ناشتا و HbA1c در بیماران دیابت نوع ۲ شد.
- مرور سیستماتیک و متاآنالیزهایی هم وجود دارند که به اثر مثبت زنجبیل بر شاخصهای گلوکز و چربی خون اشاره کردهاند، البته با تأکید بر اینکه دوز و مدت مصرف بسیار مهم است.
هشدارها:
- اگر داروهای کاهنده قند خون (مثل متفورمین یا انسولین) مصرف میکنید، زنجبیل ممکن است اثر دارو را تقویت کند و خطر هیپوگلیسمی (افت قند) ایجاد شود.
- زنجبیل در دوزهای بالا ممکن است باعث سوزش معده یا مشکلات گوارشی شود.
نتیجهگیری:
- زنجبیل میتواند برای افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ مفید باشد، بهویژه در کاهش قند خون و بهبود برخی شاخصهای متابولیک.
- بهتر است در مقدار متعادل (مثلاً روزانه 1 تا 2 گرم پودر زنجبیل یا یک برش کوچک تازه) مصرف شود.
- قبل از مصرف منظم، با پزشک یا متخصص تغذیه مشورت کنید، بهخصوص اگر دارو مصرف میکنید.
مقالات مرتبط
منابع
پرسش مبدأ: زنجبیل برای دیابت خوبه؟ در تالار گفتگوی کتونیا