مرجع:پیش دیابت

نویسنده: رامین تقی‌زاده

پیش دیابت وضعیتی است که در آن سطح گلوکز خون بالاتر از حد طبیعی اما به اندازه‌ای بالا نیست که به عنوان دیابت نوع ۲ طبقه‌بندی شود. پیش دیابت اکنون به عنوان یک وضعیت برگشت‌پذیر شناخته شده که خطر ابتلا به دیابت را افزایش می‌دهد. بر اساس مطالعه کوهورت ۹ ساله در ایران، بروز پیش دیابت حدود ۳۲٫۸ درصد در بزرگسالان ایرانی بالای ۲۰ سال گزارش شده است.

معیارهای تشخیصی

معیارهای انجمن دیابت آمریکا برای تشخیص:

وضعیت	هموگلوبین A1c%	گلوکز ناشتا (mg/dL)	تحمل گلوکز خوراکی (mg/dL)
طبیعی	< 5.7	< 100	< 140
پیش دیابت	5.7–6.4	100–125	140–199
دیابت	≥ 6.5	> 125	> 199

عوامل خطر

انجمن دیابت آمریکا توصیه می‌کند آزمایش دیابت از ۴۵ سالگی برای بزرگسالان با BMI ≥ 25 و حداقل یکی از عوامل خطر زیر شروع شود:

• عدم تحرک بدنی
• فشار خون بالا یا سابقه بیماری قلبی عروقی
• سطح پایین HDL و تری‌گلیسیرید بالا
• بستگان درجه یک مبتلا به دیابت
• سابقه افزایش قبلی گلوکز خون یا HbA1c
• زنان مبتلا به سندرم تخمدان پلی‌کیستیک
• سابقه دیابت بارداری یا نوزاد با وزن بیش از ۴ کیلوگرم

سطح HbA1c ارتباط مستمری با خطر دیابت دارد: خطر نسبی دیابت در HbA1c ≥ 6% در مقایسه با ≤ 5%، ۲۰ برابر بیشتر است. تا ۷۰ درصد افراد مبتلا به پیش دیابت در نهایت به دیابت مبتلا خواهند شد.

مداخله در سبک زندگی

مطالعات متعدد نشان می‌دهند دیابت نوع ۲ با رژیم غذایی و ورزش قابل پیشگیری است. در یک مطالعه بزرگ، مداخله سبک زندگی (هدف: حداقل ۷٪ کاهش وزن و ۱۵۰ دقیقه فعالیت بدنی در هفته) باعث کاهش ۵۸ درصدی بروز دیابت در مقایسه با دارونما شد.

راه‌های اصلاح سبک زندگی

فعالیت بدنی

حداقل ۱۵۰ دقیقه در هفته ورزش با شدت متوسط توصیه می‌شود. فعالیت بدنی منظم سطح گلوکز را کاهش و حساسیت به انسولین را افزایش می‌دهد.

کاهش وزن

کاهش ۵ تا ۱۰ درصد وزن بدن می‌تواند شانس ابتلا به دیابت را بیش از نصف کاهش دهد. کاهش چربی شکمی به کنترل قند خون کمک می‌کند.

تغییر رژیم غذایی

نسبت مناسب درشت‌مغذی‌ها و نوع کربوهیدرات مصرفی بر قند خون تأثیر می‌گذارد. تنظیم رژیم غذایی با متخصص تغذیه توصیه می‌شود.

خواب کافی

کم‌خوابی (کمتر از ۵-۶ ساعت) احتمال چاقی و دیابت نوع ۲ را افزایش می‌دهد.

ترک سیگار

سیگاری‌ها بیشتر از غیرسیگاری‌ها در معرض پیش دیابت هستند.

جمع‌بندی

پیش دیابت یک وضعیت برگشت‌پذیر است که با مداخلات سبک زندگی شامل فعالیت بدنی، کاهش وزن، تغذیه مناسب، خواب کافی و ترک سیگار می‌توان از پیشرفت آن به دیابت نوع ۲ جلوگیری کرد یا آن را به تأخیر انداخت. تشخیص زودهنگام از طریق چکاپ منظم ضروری است.

مقالات مرتبط

• مرجع:سندرم متابولیک
• مرجع:انواع دیابت
• مرجع:معکوس کردن دیابت نوع ۲
• مرجع:رژیم‌های کم‌کربوهیدرات
• مرجع:فستینگ و بهبود قند خون
• مرجع:شاخص گلیسمی و بار گلیسمی
• مرجع:کربوهیدرات‌ها